Fræðsla

Reglur og reglugerðir

Hér eru gildandi keppnisreglur greinanna fjögurra, þýddar og útskýrðar. Pool-greinarnar fylgja reglubók WPA (útgáfa 15. september 2025) og snóker fylgir reglubók WPBSA 2024-25. Lestu, lærðu — og mættu svo á borðið.

Almennar reglur WPA

Lag — hver byrjar

Viðureign hefst á „lagi“: báðir keppendur slá kúlu samtímis frá höfuðlínu í endabandið og til baka. Sá sem á kúlu sem stöðvast nær höfuðbandinu – án brots – velur hvor brýtur fyrst.

Kallaðar kúlur

Í greinum sem krefjast kallaðra högga skal keppandi tilgreina kúlu og vasa nema höggið sé augljóst. Aðeins má kalla eina kúlu í einu; aðrar kúlur sem detta í löglegu kölluðu höggi teljast með. Í 8 bolta og 9 bolta má kalla „vörn“ (safety) og lýkur þá leikhlutanum óháð því hvað datt.

Hvíta í hendi

Þegar keppandi fær hvítu í hendi má leggja hana hvar sem er á borðinu (eða aftan við höfuðlínu þegar það á við) og færa hana frjálst þar til höggið er slegið.

Stökkhögg

Stökkhögg eru lögleg ef kjuðanum er lyft og hvítu slegið niður í borðið svo hún hrökkvi upp. Að moka eða vega kúluna upp er brot. Viljandi misslag (miscue) telst ósæmileg hegðun.

Búnaður og merkingar

Leyfilegt er að nota brot- og stökkkjuða, framlengingar, allt að tvær brýr, hanska og krít. Bannað er með öllu að merkja miðunarlínur á borðið — það telst brot vegna ósæmilegrar hegðunar.

Algeng brot (hvíta í hendi til andstæðings)

  • Hvíta fer ofan í vasa eða út af borði
  • Röng kúla snert fyrst
  • Engin kúla nær bandi eftir snertingu
  • Hvorugur fótur snertir gólf við högg
  • Kúla snert eða færð með öðru en löglegu höggi
  • Tvísnerting eða ýtt högg (push shot)
  • Slegið á meðan kúlur eru enn á hreyfingu
  • Slegið utan réttrar umferðar

Þriggja brota reglan

Þrjú brot í röð hjá sama keppanda innan sama ramma — án löglegs höggs á milli — kosta rammann. Dómara ber að vara keppanda við þegar hann stendur í tveimur brotum.

Hægur leikur og skotklukka

Dómari getur fyrst áminnt hægan keppanda og síðan sett skotklukku sem gildir fyrir báða. Að fara fram yfir tímamörk telst venjulegt brot.

Ósæmileg hegðun

Undir þetta fellur að trufla andstæðing, færa kúlur, viljandi misslag, æfa sig í miðri viðureign, merkja borðið, tefja og misnota búnað. Viðurlög spanna allt frá áminningu upp í tap á ramma, setti eða viðureign og brottrekstur með tapi verðlauna.

Pattstaða

Ef ekkert þokast getur dómari gefið viðvörun, veitt þrjár umferðir í viðbót á hvorn og lýst svo yfir pattstöðu. Þá er að jafnaði rakkað upp á nýtt og upphaflegur brjótandi brýtur aftur.

Stigakerfi deildarinnar

Stig fyrir viðureign

Sigur gefur 3 stig, tap 0. Að auki fæst 1 stig fyrir hvern unninn ramma, svo naumt tap gegn sterkum andstæðingi skilar samt inneign.

Áskoranir

Hver keppandi má eiga tvær opnar áskoranir í einu. Áskorun sem er samþykkt verður að fara fram innan 30 daga, annars fellur hún niður. Áskorandi velur grein og lengd (race to), andstæðingurinn velur stað.

Að klífa listann

Sigur á keppanda sem er ofar á listanum gefur 1 aukastig fyrir hvert 10 sæta bil sem skilur ykkur að. Það borgar sig að skora hátt.

Flokkar

Engir þyngdarflokkar og engir aldursflokkar — hver sem er getur orðið Íslandsmeistari, sextán ára eða sextíu og sex. Aðeins er skipt í karla- og kvennaflokk, auk opins flokks þar sem allir keppa saman.

Klæðaburður og umgengni

Klæðaburður í pool-greinum

WPA-reglubókin sjálf kveður ekki á um klæðaburð — mótshaldarar gera það. Á okkar stigamótum gildir: kragabolur eða skyrta, dökkar buxur, lokaðir skór. Engar gallabuxur, stuttbuxur eða strigaskór í úrslitakvöldum eða útsendingum.

Klæðaburður í snóker

Hefðin í atvinnumennsku er vesti, skyrta, bindi og klæðilegar buxur. Á Meistaramóti Íslands í snóker gildir skyrta og vesti hið minnsta í úrslitum; í riðlakeppni nægir kragabolur og dökkar buxur.

Umgengni við borðið

Stattu kyrr og hljóður meðan andstæðingurinn leikur. Gakktu ekki í sjónlínu hans. Klappaðu fyrir góðu höggi. Handsalaðu fyrir og eftir viðureign. Gefðu ramma upphátt þegar sigur er ómögulegur — það er virðing, ekki uppgjöf.

Þjálfun og ráðgjöf

Ráðgjöf frá hliðarlínu er ekki bönnuð í grunnreglum WPA heldur af mótsreglum hvers móts. Í íslensku deildinni er öll ráðgjöf óheimil meðan viðureign stendur yfir, nema í liðakeppni þar sem fyrirliði má tala við keppanda í leikhléi.

Frumheimildir

Viltu lagatextann sjálfan? Hér eru opinberu reglubækurnar í fullri lengd.

Þýðingar og útdrættir hér eru til fræðslu. Komi upp ágreiningur á móti gildir upprunalegur texti reglubókanna og úrskurður dómara.